หน้าหลัก >> ศิลปินแห่งชาติ >> นายสมาน กาญจนะผลิน

ชื่อ : นายสมาน กาญจนะผลิน
สาขา : ศิลปะการแสดง
สาขาย่อย : เพลงไทยสากล
ปีที่ได้รับ : 2531
คำประกาศเกียรติคุณ
นายสมาน กาญจนะผลิน เกิดเมื่อวันที่ ๑๐ เดือนมีนาคม พุทธศักราช ๒๔๖๔ ที่กรุงเทพมหานคร เป็นศิลปินเพลงที่ประกอบด้วยความรู้ความสามารถอันสูงส่งที่ได้สั่งสมมาจากบรรพบุรุษ ในสายสกุล กาญจะผลิน ได้เรียนดนตรีไทยเป็นพื้นฐานจาก หมื่นคนธรรพ์ ประสิทธิสาร ผู้เป็นบิดา จึงมีความรู้ความเข้าใจในเรื่องของเพลงไทยอย่างแตกฉาน ครั้นเจริญเติบโตขึ้น ได้เรียนวิชาดนตรีสากลเพิ่มเติมจากโรงเรียนนาฏดุริยางค์ กรมศิลปากร มีความสามารถสูงในการบรรเลงเครื่องดนตรีสากลจนถึงระดับแสดงฝีมือเดี่ยวได้เป็นอย่างดี เคยรับราชการเป็นนักดนตรีเอกในกรมศิลปากร เป็นหัวหน้าวงดนตรีสากลของธนาคารออมสิน และโรงงานยาสูบ ในขณะที่อารยธรรมตะวันตกเข้ามามีอิทธิพลต่อวงการดนตรีในประเทศ นายสมาน กาญจนะผลิน ได้พยายามที่จะหาแนวร่วมในการประสานวัฒนธรรมทั้งสองแบบนี้ให้ดำเนินไปด้วยกันจึงเป็นผู้นำคนหนึ่งในบรรดาผู้ประดิษฐ์เพลงไทยสากลประเภท “สังคีตประยุกต์” ขึ้น โดยนำเพลงไทยของเก่ามาประดิษฐ์ให้เป็นทางสำหรับบรรเลงด้วยวงดนตรีสากล และจัดเป็นเพลงขับร้องให้ผู้ฟังรับได้ง่ายขึ้น สามารถประสมดนตรีทั้งสองแบบให้เข้ากันได้อย่างสนิทสนม ได้ประพันธ์เพลงไทยสากลอย่างเป็นเอกเทศไว้ทุกรูปแบบ ตั้งแต่เพลงปลุกใจ เพลงเพื่อจริยธรรม ศาสนา เพลงสำหรับเด็ก ลูกเสือ เนตรนารี เพลงประกอบภาพยนตร์ และละคร ได้มีส่วนสร้างนักร้องมีชื่อไว้ในประเทศเป็นจำนวนมาก เพลงที่มีชื่อเสียงมากเป็นเพลงยอดนิยมและได้รับการยกย่องให้เป็นเพลงของชาติขับร้องประจำในรัฐพิธีต่าง ๆ คือ เพลงสดุดีมหาราชา และเพลงอื่น ๆ อีกมากกว่า ๒,๐๐๐เพลง นายสมาน กาญจนะผลิน เคยได้รับพระราชทานรางวัลแผ่นเสียงทองคำมาแล้วถึง ๙ รางวัล เหรียญพระปรมาภิไธย ภ.ป.ร. รางวัลเสาอากาศทองคำ รางวัลสังข์เงิน และรางวัลอื่น ๆ อีกเป็นอันมาก ซึ่งเป็นเครื่องรับรองคุณภาพของผลงานและประกาศเกียรติคุณในฐานะบุคคลสำคัญของชาติที่ได้ผลิตผลงานรับใช้ประเทศชาติและเผยแพร่ผลงานไปทั่วโลกแล้ว นายสมาน กาญจนะผลิน สมควรได้รับการประกาศยกย่องเชิดชูเกียรติเป็นศิลปินแห่งชาติ สาขาศิลปะการแสดง (เพลงไทยสากล) ประจำปี พุทธศักราช ๒๕๓๑
ประวัติการศึกษา
ปีที่สำเร็จการศึกษา วุฒิการศึกษาที่จบ สถานที่ศึกษา
โรงเรียนนาฏดุริยางค์
ประวัติการทำงาน
ปี ตำแหน่ง สถานที่ทำงาน
เป็นนักดตรีปรจำบาร์และไนท์คลับ หยาดฟ้าภัตตาคาร
๒๔๘๕ รับราชการอยู่ในวงดุริยางศ์สากล กรมศิลปากร
๒๔๙๕ นักดนตรี วงประสานมิตร
๒๕๐๓ หัวหน้าวงดนตรี ธนาคารออมสิน
๒๕๐๘ หัวหน้าวงดนตรี โรงงานยาสูบ
รางวัลและเกียรติคุณที่เคยได้รับ
ปีที่ได้รับ ชื่อรางวัล หน่วยงานที่มอบ
๒๕๐๗ แผ่นเสียงทองคำ
๒๕๐๘ ตุ๊กตาทอง จากภาพยนตร์เรื่องลูกทาส
๒๕๐๙ แผ่นเสียงทองคำ
๒๕๐๙ เหรียญ ภปร.
๒๕๑๔ แผ่นเสียงทองคำ
๒๕๑๘ เสาอากาศทองคำ สถานีวิทยุ สสส.
๒๕๒๐ โล่เกียรติยศ สมาคมดนตรีแห่งประเทศไทย
๒๕๒๘ รับสังฃ์เงินจากนายกรัฐมนตรี
๒๕๓๑ รางวัล ศิลปินแห่งชาติ สาขาศิลปะการแสดง (ดนตรีไทย) สำนักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ
๒๕๓๑ ศิลปินแห่งชาติสาขาศิลปะการแสดง(ดนตรีสากล)
๒๕๓๔ ได้รับการยกย่องให้เป็นพ่อตัวอย่าง ในงานวันพ่อแห่งชาติ
๒๕๓๕ ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ เบญจมาภรณ์มงกุฎไทย
๒๕๓๖ ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ถาภรณ์มงกุฎไทย
ผลงาน
  • รักคุณเข้าแล้ว
  • เจอะคุณเข้าอีกแล้ว
  • ป่าลั่น
  • ไม่อิ่มรัก
  • วังบัวบาน
  • วิหคเหิรลม
  • ง้อรัก
  • จำเลยรัก(สมาน กาญจนะผลิน)
  • จูบเย้ยจันทร์(สมาน กาญจนะผลิน)
  • ถนอมรัก(สมาน กาญจนะผลิน)
  • ทุยฝันร้าย
  • เธออยู่ไหน
  • นกเขาคูรัก
  • นี่หรือชาย(สมาน กาญจนะผลิน)
  • บทเรียนก่อนวิวาร์(สมาน กาญจนะผลิน)
  • บ้านทรายทอง(สมาน กาญจนะผลิน)
  • ปล่อยฉันไป(สมาน กาญจนะผลิน)
  • พ่อแง่แม่งอน(สมาน กาญจนะผลิน)
  • ไม่อยากให้โลกนี้มีความรัก(สมาน กาญจนะผลิน)
  • รัก
  • สัญญารัก
  • สาบานรัก(สมาน กาญจนะผลิน)
  • สุริยะจันทร์
  • ให้(สมาน กาญจนะผลิน)
  • อุทยานรักไทรโยค
  • ขอดูใจพี่(สมาน กาญจนะผลิน)
  • กระท่อมรจนา
  • รักเอ๋ยรักข้า
สถานที่และการติดต่อ

เลขที่ ๑๔ ถนนเทียมร่วมมิตร เขตห้วยขวาง กรุงเทพ ๑๐๓๑๐
โทรศัพท์ ๐-๒๒๔๗-๐๐๑๓ webmaster :กลุ่มเทคโนโลยีสารสนเทศ สำนักงานเลขานุการกรม    
E-Mail
it_dcp@culture.mail.go.th

ลิขสิทธิ์ของ กรมส่งเสริมวัฒนธรรม กระทรวงวัฒนธรรม สำหรับใช้ประโยชน์เพื่อเผยแพร่ศิลปวัฒนธรรมและการศึกษา
โทรศัพท์ 02-2470013 Webmaster : กลุ่มเทคโนโลยีสารสนเทศ E-mail : it_dcp@culture.mail.go.th